9-20 ნოემბერს თურქეთის ქალაქი ანტალია გაეროს კლიმატის ცვლილების კონფერენციას (COP31) უმასპინძლებს. სამიტში მონაწილეობას მიიღებენ მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყნის ლიდერები, პოლიტიკოსები, ბიზნესის წარმომადგენლები და კლიმატის საკითხების შესახებ  ექსპერტები.

თურქეთი კონფერენციის თავმჯდომარე და მასპინძელი ქვეყანა პირველად იქნება. სამიტის ფარგლებში დაგეგმილია დღის წესრიგის თითქმის 100 საკითხის განხილვა, რომლებიც კლიმატის ცვლილებასთან ბრძოლის 12 ძირითად მიმართულებას მოიცავს. მათ შორისაა სოფლის მეურნეობა, სურსათის წარმოება, ენერგეტიკა, კლიმატის დაფინანსება და ხელოვნური ინტელექტი.

COP გაეროს კლიმატის ცვლილების ჩარჩო კონვენციის ფარგლებში ყოველწლიურად იმართება და კლიმატის ცვლილებასთან ბრძოლის საკითხებზე მსოფლიოში ერთ-ერთ უმნიშვნელოვანეს საერთაშორისო პლატფორმას წარმოადგენს. გასულ წელს, ბრაზილიაში გამართულ COP30-ზე მოლაპარაკებების შედეგად, თურქეთმა COP31-ის მასპინძლობის უფლება მოიპოვა. თურქეთისთვის აღნიშნული კონფერენციის მასპინძლობა მნიშვნელოვანი სტრატეგიული ნაბიჯია. ქვეყანა საერთაშორისო ასპარეზზე საკუთარი პოზიციების გაძლიერებასა და კლიმატის დიპლომატიაში უფრო აქტიური როლის შესრულებას გეგმავს. ამასთან, თურქეთი ყურადღებას ამახვილებს განახლებადი ენერგიის განვითარებასა და ცირკულარულ ეკონომიკაზეც.

თურქეთის მიზანია, COP31-ის ფარგლებში კლიმატის ცვლილებასთან ბრძოლის მიმართულებით ადრე აღებული ვალდებულებები კონკრეტულ ქმედებებად აქციოს. სამიტი ანტალიის EXPO ცენტრში გაიმართება და მასში მონაწილეობას თითქმის 200 ქვეყნის წარმომადგენლები მიიღებენ. კონფერენციის ფარგლებში დაგეგმილია მაღალი დონის შეხვედრები და სამუშაო სესიები, სადაც განიხილავენ კლიმატის კრიზისის დაძლევის გზებს, შეაფასებენ ქვეყნებში არსებულ პოლიტიკას და იმსჯელებენ სამომავლო გეგმებსა და ინიციატივებზე. 

COP31-ის თავმჯდომარეობის მიერ გამოქვეყნებული პროგრამის მიხედვით, სამიტის თითოეული დღე კლიმატთან დაკავშირებულ კონკრეტულ თემას დაეთმობა. ღონისძიების ფარგლებში დაგეგმილია მინისტრების შეხვედრები, ექსპერტთა დისკუსიები, ბიზნესფორუმები, სამუშაო შეხვედრები და სამოქალაქო საზოგადოებისა და ახალგაზრდული ორგანიზაციების წარმომადგენლების მონაწილეობით გამართული სესიები.

*COP31-ის 12 ძირითადი თემატური მიმართულება*

სამიტის დღის წესრიგი ენერგეტიკულ გარდაქმნას, მდგრად ფინანსებს, კლიმატის ცვლილებისადმი მდგრად ქალაქებს, ცირკულარულ ეკონომიკას, ბუნებაზე დაფუძნებულ გადაწყვეტილებებსა და ტექნოლოგიურ ინოვაციებს მოიცავს.

9 ნოემბერს კონფერენცია სურსათის, სოფლის მეურნეობისა და ჯანმრთელობის თემით გაიხსნება. მეორე დღე ენერგეტიკასა და ტრანსპორტს დაეთმობა, მათ შორის ენერგეტიკულ უსაფრთხოებას, ელექტრიფიკაციასა და ელექტროქსელების ინფრასტრუქტურას.

11-12 ნოემბერს გაიმართება სამიტის ერთ-ერთი მთავარი ღონისძიება – მსოფლიო ლიდერების კლიმატის მოქმედების სამიტი. მასში მონაწილეობას სხვადასხვა ქვეყნის სახელმწიფოთა და მთავრობათა მეთაურები მიიღებენ. შეხვედრის მიზანია კლიმატის საკითხებზე საერთაშორისო თანამშრომლობის გაძლიერება და აღებული ვალდებულებების შესრულების დაჩქარება. პირველ დღეს მთავარი თემა „ნულოვანი ნარჩენი“ იქნება, მეორე დღეს კი – კლიმატის ცვლილებისადმი მდგრადი ქალაქები და ურბანული გარემო. 

შემდგომი თემატური დღეები დაეთმობა ფინანსებსა და ვაჭრობას; ბავშვებს, ახალგაზრდობას, განათლებასა და უნარების განვითარებას; მეცნიერებას, მრეწველობასა და ტექნოლოგიებს; ოკეანეებს, ზღვებს, ბუნებასა და მიწათსარგებლობას; ადამიანურ და სოციალურ განვითარებასა და გენდერულ თანასწორობას. ცალკე მიმართულება იქნება „იმეჯე“ (Imece), რომელიც კლიმატის მიმართულებით გლობალური ვალდებულებების პრაქტიკულ განხორციელებას შეეხება. კონფერენციის ბოლო დღე კი საბოლოო მოლაპარაკებებს დაეთმობა.

*თურქეთი მდგრადი ტურიზმის მიმართულებით საერთაშორისო თანამშრომლობის გაძლიერებას გეგმავს*

COP31-ის ფარგლებში თურქეთი მდგრადი ტურიზმის მიმართულებით განხორციელებულ პროექტებს, გარემოსდაცვით პოლიტიკასა და საერთაშორისო მიღწევებსაც წარადგენს. ქვეყანა ყურადღებას გაამახვილებს კლიმატის ცვლილებასთან ბრძოლაში ტურიზმის სექტორის როლსა და მდგრადი ტურიზმის განვითარების მნიშვნელობაზე.

ამ მიზნით, თემატური დღის ( „ადამიანური და სოციალური განვითარება და გენდერული თანასწორობა“)  ფარგლებში თურქეთის კულტურისა და ტურიზმის სამინისტრო და თურქეთის ტურიზმის პოპულარიზაციისა და განვითარების სააგენტო (TGA) ერთობლივად გამართავენ მაღალი დონის შეხვედრებს. ღონისძიებები სამიტის ლურჯ და მწვანე ზონებში გაიმართება. ლურჯი ზონა ოფიციალურ მოლაპარაკებებს დაეთმობა, მწვანე ზონა კი საზოგადოებისთვის იქნება ღია. შეხვედრების მთავარი საკითხები თურქეთში მდგრადი ტურიზმის ინიციატივები და კლიმატის ცვლილებისადმი ტურიზმის სექტორის მდგრადობის გაზრდა იქნება.

პირველი შეხვედრა 18 ნოემბერს, ლურჯ ზონაში გაიმართება და სახელწოდებით „ტურიზმი და კლიმატური გადაწყვეტილებები: დაბალი ნახშირბადის ემისიები, ნულოვანი ნარჩენი და კლიმატის ცვლილებისადმი მდგრადი ტურისტული მიმართულებები“ ჩატარდება. შეხვედრას თურქეთის კულტურისა და ტურიზმის მინისტრის მოადგილე ნადირ ალფასლანი და გაეროს ტურიზმის აღმასრულებელი დირექტორი შიჯუნ ლიუ გახსნიან.

პანელის ფარგლებში წარმოდგენილი იქნება თურქეთის მდგრადი ტურიზმის ეროვნული მოდელი და გლობალური მდგრადი ტურიზმის საბჭოსთან (GSTC) გაფორმებული თანამშრომლობის შეთანხმების საფუძველზე დანერგილი თურქეთის გარემოსდაცვითი და კულტურული მდგრადობის პროგრამა. ამასთან, მწვანე ზონაში ოთხი თემატური პანელი გაიმართება. მონაწილეები იმსჯელებენ ეროვნულ დონეზე მდგრადი ტურიზმის განვითარებაზე, ამ სფეროში ინვესტიციებზე, კულტურული მემკვიდრეობისა და გასტრონომიის მდგრადობაზე, ასევე სხვადასხვა სექტორს შორის თანამშრომლობის გაძლიერებაზე.